Ιωάννης Καποδίστριας
(1776 – 1831)

Ο Ιωάννης Καποδίστριας υπήρξε ο διαπρεπέστερος Κερκυραίος πολιτικός και ο θεμελιωτής του ελληνικού κράτους. Γεννήθηκε στην Κέρκυρα το 1776, σπούδασε Ιατρική στην Πάδοβα (1794-1797), και στη συνέχεια εισήλθε σε κυβερνητική υπηρεσία στην Επτάνησο Πολιτεία (1800-1807). Το 1808 προσκλήθηκε από τον Τσάρο Αλέξανδρο στην Ρωσία, όπου σύντομα διακρίθηκε στην Ευρωπαϊκή Διπλωματία, διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στην ευρωπαϊκή πολιτική ιστορία του 19ου αιώνα. Το 1822, λίγο μετά την έκρηξη της ελληνικής επανάστασης, αποσύρθηκε από τη ρωσική διπλωματία με σκοπό να στηρίξει τον αγώνα των Ελλήνων για ανεξαρτησία από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Τον Απρίλιο του 1827 εξελέγη ομόφωνα από την εθνοσυνέλευση των Ελλήνων πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας και τον Ιανουάριο του 1828 έφτασε στο Ναύπλιο και στη συνέχεια στην Αίγινα, ορκίστηκε και ανέλαβε τα καθήκοντά του.

Δολοφονήθηκε στο Ναύπλιο στις 27 Σεπτεμβρίου 1831, σε ηλικία 56 ετών, από έλληνες πολιτικούς αντιπάλους του. Έξι μήνες μετά, η σωρός του μεταφέρθηκε από τον αδελφό του Αυγουστίνο στην Κέρκυρα και ο τάφος του βρίσκεται στη Ι. Μονή Πλατυτέρας, στην πόλη της Κέρκυρας, πλάι σε μέλη της οικογένειάς του.

1776

Γεννιέται στην Κέρκυρα ο Ιωάννης Καποδίστριας
Περισσότερα

1792

Ο Ιωάννης Καποδίστριας πέφτοντας από το άλογο παραλίγο να χάσει τη ζωή του
Περισσότερα

1795-1797

Ο Ιωάννης Καποδίστριας σπουδάζει ιατρική στην Πάδοβα της Ιταλίας
Περισσότερα

1798

Συλλαμβάνεται και φυλακίζεται από τους Γάλλους ο πατέρας του Ιωάννη Καποδίστρια. Η οικογένεια εγκαθίσταται στην Κουκουρίτσα.
Περισσότερα

1800

Ιδρύεται η Επτάνησος Πολιτεία, στην οποία αναδύεται το πολιτικό άστρο του Ιωάννη Καποδίστρια με την ενεργότατη συμμετοχή του στη διοίκηση του πρώτου ανεξάρτητου κρατιδίου στον ελλαδικό χώρο.
Περισσότερα

1804

Ο Ι. Καποδίστριας εισέρχεται στην ρωσική υπηρεσία με το βαθμό του κολλεγιακού συμβούλου (αντίστοιχο του συνταγματάρχη).
Περισσότερα

1808 - 1827

Η σταδιοδρομία του Ιωάννη Καποδίστρια στη Ρωσική διπλωματία
Περισσότερα

1814

Ο Ι. Καποδίστριας στέλνεται στη Ζυρίχη για τη διευθέτηση του ελβετικού ζητήματος. Εκεί γνωρίστηκε με τον J.G. Eynard.
Περισσότερα

1815

Ιδρύεται η Φιλόμουσος Εταιρεία στη Βιέννη
Περισσότερα

1816

Ο Καποδίστριας γίνεται υπουργός εξωτερικών της Ρωσίας, θέση που μοιράζεται με τον Κ. Β. Νέσσελροντ. Η Αυστριακή αστυνομία αρχίζει να παρακολουθεί τα βήματα του Ι. Καποδίστρια.
Περισσότερα

1817

Ο Καποδίστριας και ο Αλέξανδρος Στούρτζας συγγράφουν την απολογία της Ιεράς Συμμαχίας εκ μέρους του τσάρου Αλέξανδρου Α’
Περισσότερα

1821

Ο Ι. Καποδίστριας συμμετέχει στο Συνέδριο του Λάιμπαχ ως μέλος της ρωσικής αντιπροσωπίας.
Περισσότερα

1822

Ο Ι. Καποδίστριας αποχωρεί με άδεια από τη ρωσική διπλωματική υπηρεσία, ύστερα από την αποτυχία του μετατρέψει την πολιτική του Τσάρου υπέρ των Ελλήνων. Εγκαθίσταται στη Γενεύη μέχρι το 1827.
Περισσότερα

1827

Στις 30 Μαρτίου ο Ι. Καποδίστριας εκλέγεται από την Γ' Εθνοσυνέλευση Κυβερνήτης της Ελλάδας
Περισσότερα

1828

Ο Ι. Καποδίστριας αποβιβάζεται στην Αίγινα. Κυκλοφορεί ο φοίνικας, το πρώτο νόμισμα του σύγχρονου ελληνικού κράτους
Περισσότερα

1829

Ο Ι. Καποδίστριας ιδρύει το ορφανοτροφείο στην Αίγινα, για να στεγάσει τα ορφανά του πολέμου
Περισσότερα

1830

Πρωτόκολλο της Ανεξαρτησίας: η πρώτη επίσημη διπλωματική πράξη που αναγνωρίζει την ανεξαρτησία της Ελλάδας
Περισσότερα

1831

Δολοφονείται στο Ναύπλιο ο Ιωάννης Καποδίστριας
Περισσότερα

1832

Πτώση του Αυγουστίνου Καποδίστρια, Β' Κυβερνήτη της Ελλάδας και αδελφού του Ιωάννη, και επιστροφή του στην Κέρκυρα μαζί με το νεκρό σώμα του Κυβερνήτη.
Περισσότερα

Κερκυραίος Αριστοκράτης

Ο Ιωάννης Καποδίστριας γεννήθηκε το 1776 στη βενετοκρατούμενη Κέρκυρα. Μεγάλωσε, μαζί με τα οχτώ του αδέλφια, σε μια αυστηρά πατριαρχική και θρησκευόμενη οικογένεια. Η οικογένεια Καποδίστρια είναι μια από τις παλαιότερες οικογένειες του νησιού. Λέγεται πως έφτασε στην Κέρκυρα στα τέλη του 14ου αιώνα από την πόλη Κάπο ντ’ Ίστρια, στη σημερινή Σλοβενία. Αν και το οικογενειακό τους όνομα ήταν Βιττόρι, σύντομα επικράτησε το επίθετο που προσδιόριζε την καταγωγή τους: Καποδίστρια.
Στη μακρά περίοδο της Βενετοκρατίας, κατά την οποία η Κέρκυρα παρουσιάζει πολλά κοινά χαρακτηριστικά με άλλες δυτικοευρωπαϊκές πόλεις, οι Καποδίστρια έχουν σημαντική παρουσία στα πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά ζητήματα του νησιού.

Ο Ιωάννης, όπως έκαναν και άλλοι νεαροί ευγενείς της εποχής, σπούδασε Ιατρική στην Πάδοβα της Ιταλίας (1794-1797) και μετά το τέλος των σπουδών του επέστρεψε στη γενέτειρά του όπου εξάσκησε το ιατρικό λειτούργημα. Η επιστροφή του συνέπεσε με την κατάλυση της Βενετοκρατίας και την έλευση των Δημοκρατικών Γάλλων στο νησί, οι οποίοι επιδίωξαν ριζική αλλαγή των κοινωνικών δομών. Στα 1799, μετά από τετράμηνη πολιορκία της Κέρκυρας από ισχυρές ρωσσοτουρκικές δυνάμεις, οι Γάλλοι Δημοκρατικοί αποχώρησαν. Το 1800 ιδρύθηκε η Επτάνησος Πολιτεία, το πρώτο νεοελληνικό κρατικό μόρφωμα, υπό τον έλεγχο κυρίως των Ρώσων. Τότε ξεκινά η εμπλοκή του Ι.Κ. με την ενεργό πολιτική. Ως Γραμματέας της Επικρατείας επί των Εξωτερικών, των Ναυτικών και του Εμπορίου της Επτανήσου Πολιτείας, θα εργαστεί συστηματικά για την εφαρμογή του Συντάγματος, για την επιμόρφωση των διοικητικών υπαλλήλων, για την ίδρυση νέων σχολείων, για την άμυνα. Όμως σύντομα (1807) η Επτάνησος Πολιτεία καταργείται τα Επτάνησα παραχωρούνται στους Αυτοκρατορικούς Γάλλους με τη Συνθήκη του Τιλσίτ.

Ευρωπαίος Πολιτικός

Το 1808 ο τσάρος Αλέξανδρος Α΄ προσκαλεί τον Ιωάννη Καποδίστρια στην Ρωσία για να υπηρετήσει στο ρωσικό υπουργείο εξωτερικών. Αυτό ήταν κάτι συνηθισμένο εκείνη την εποχή. Η Ρωσική Αυτοκρατορία ήταν δεκτική σε ικανούς ανθρώπους με αριστοκρατική καταγωγή ανεξαρτήτως εθνικότητας, που θα ήταν αφοσιωμένοι στον ανώτατο άρχοντα και θα υπηρετούσαν πιστά το κράτος. Στο διάστημα της πολιτικής σταδιοδρομίας του στη Ρωσία, ο Καποδίστριας θα γίνει πρόσωπο κλειδί όχι μόνο της ρωσικής διπλωματίας αλλά και της ευρωπαϊκής.
Το 1813 ορίζεται επικεφαλής της πρώτης ρωσικής διπλωματικής αποστολής στην Ελβετία όπου θα συμβάλλει στη διαμόρφωση της Ελβετικής Συνομοσπονδίας και θα συντάξει το νέο ελβετικό σύνταγμα. Αμέσως μετά, το 1814, θα γίνει στενός συνεργάτης του Αλέξανδρου Α’ στο Συνέδριο της Βιέννης που είχε συγκληθεί για να διευθετήσει την μεταναπολεόντεια τάξη στην Ευρώπη. Εκεί θα κερδίσει τη φήμη του ισότιμου συνομιλητή με μεγάλες προσωπικότητες της διπλωματίας όπως ο Μέτερνιχ, ο Ταϋλεράνδος και ο Κάσλρι. Το 1815 θα αναλάβει εκ μέρους της Ρωσίας τις τελικές διαπραγματεύσεις ειρήνης με τη Γαλλία και θα υπογράψει τη Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων. Την ίδια χρονιά, ο Καποδίστριας θα ενισχύσει τον Αλέξανδρο Α΄ στην απόφασή του να παράσχει Σύνταγμα στο Βασίλειο τις Πολωνίας.
Ο Καποδίστριας ως στενός συνεργάτης του Αλέξανδρου Α΄ είχε ήδη οριστεί δεύτερος υπουργός εξωτερικών μαζί με τον Κ. Β. Νέσσελροντ από το 1816. Θα διατηρήσει αυτή τη θέση ουσιαστικά έως το 1822, όταν θα αποσυρθεί στην Ελβετία εξ αιτίας της διαφωνίας του με τον Αλέξανδρο Α΄ για το ελληνικό ζήτημα. Το 1827 αποχωρεί και τυπικά από τη ρωσική υπηρεσία.

Κυβερνήτης της Ελλάδας

Ο Καποδίστριας φθάνει στη ρημαγμένη Ελλάδα αποφασισμένος να την αναμορφώσει με βάση ένα συγκεκριμένο σχέδιο, το οποίο για την εφαρμογή του προϋπέθετε συγκέντρωση των εξουσιών. Κατάφερε, στην αρχή, να εξασφαλίσει τη συνεργασία εκπροσώπων από όλες τις ηγετικές ομάδες. Έτσι πέτυχε να επικρατήσει εσωτερική ειρήνη, να οργανωθεί στοιχειωδώς η διοίκηση, να λειτουργήσει με κάποια επάρκεια ο κυβερνητικός μηχανισμός, να ληφθεί μέριμνα για τα ορφανά και γενικά για όσους ήταν τελείως απροστάτευτοι. Η χώρα απέκτησε ασφάλεια και τέθηκαν οι βάσεις μιας ομαλής πορείας. Για τον Κυβερνήτη προτεραιότητα είχε η εκδίωξη των Τούρκων και των Αιγυπτίων από την Πελοπόννησο και τη Στερεά και η εξασφάλιση όσο το δυνατόν ευρύτερων συνόρων για το υπό σχηματισμό κράτος.

Κατά τον Καποδίστρια, η Ελλάδα του 1828 δεν ήταν ώριμη για συνταγματικό πολίτευμα. Προείχε η απελευθέρωση της χώρας, η διεθνής αναγνώρισή της και ο καθορισμός ασφαλών συνόρων και η διανομή γαιών στους ακτήμονες. Στις προτεραιότητες της καποδιστριακής πολιτικής ήταν η επέκταση της στοιχειώδους μόρφωσης μέσω των αλληλοδιδακτικών σχολείων και η δημιουργία Κεντρικού Σχολείου για τη μόρφωση των μελλοντικών δασκάλων.

Στην προσπάθειά του να δημιουργήσει ένα ευρωπαϊκό κράτος, ο Καποδίστριας απέκτησε με τον καιρό αρκετούς πολιτικούς αντιπάλους. Σε αυτό συνέβαλαν πολλοί παράγοντες: η νέα πραγματικότητα έφερε στο προσκήνιο νέες πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις με αντικρουόμενα συμφέροντα. Πολλές από τις ελπίδες των επαναστατημένων Ελλήνων, διαψεύσθηκαν από τη σκληρή πραγματικότητα μιας μικρής, φτωχής χώρας που αναγκάστηκε να κάνει τα πρώτα της βήματα δεμένη στη βοήθεια των Ευρωπαϊκών δυνάμεων. Ο ίδιος ο Καποδίστριας, υιοθέτησε ένα συγκεντρωτικό σύστημα διακυβέρνησης που ενόχλησε όσους πίστευαν στη δύναμη των δημοκρατικών διαδικασιών.

Η αντίδραση στο πρόσωπο του Καποδίστρια, παίρνει μορφή στα πρόσωπα της οικογένειας Μαυρομιχάλη. Το πρωί της Κυριακής της 27ης Σεπτεμβρίου 1831 στο Ναύπλιο, ο Κυβερνήτης, δολοφονείται στο ναό του Αγίου Σπυρίδωνα, από τον γιο και τον αδερφό του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη. Ένα κεφάλαιο κλείνει για το νέο ελληνικό κράτος. Η σορός του Κυβερνήτη θα μεταφερθεί τον Απρίλιο του 1832 στην Κέρκυρα, από τον αδελφό του Αυγουστίνο, για να ταφεί στην Ι.Μ. Πλατυτέρας δίπλα από τον τάφο του πατέρα του, Αντωνίου Μαρία Καποδίστρια.